دگراندیشان و دگرباشان

واژه های «دگر اندیشی» و «دگرباشی» نزدیک به ده سال پیش زمانی مطرح شد که نویسندگان و مترجمان مطرح ایران به مرگ تهدید می شدند و زمانی که ماجرای اتوبوس نویسندگان و روشنفکران - که نباید لو می رفت اگر نویسندگان در اثر سقوط اتوبوس به دره جان می باختند، اما چنین نشد و همگی جان سالم به در بردند- روی داد. اگرچه بعدها چند نفر از سرنشینیان همان اتوبوس که قرار بود به دره سقوط کند، کشته شدند که شاید تنها دلیل قتلشان «دگرباشی» و «دگراندیشی» بود.

این رویدادها-تهدید و قتل نویسندگان، مترجمان، روشنفکران، دگراندیشان و دگرباشان- درست همزمان بود با روی کار آمدن دولت دیگرگونه ی محمد خاتمی. دولتی که وجه غالب آن فرهنگی بود تا سیاسی چرا که محمد خاتمی روزهایی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بود، وزیری که استعفای معنا دارش و رفتنش به کتابخانه ی ملی او از شخصیتی متدین، اخلاق گرا و اصلاح طلب ساخت.

اینگونه رفتارهای غیرقانونی با نویسندگان و دگرباشان، با ایستادگی شجاعانه رئیس جمهور وقت - سید محمد خاتمی- در اعلام عاملان این رفتارها - که بعدها عناصر خودسر وزارت اطلاعات- معرفی شدند همراه شد و با استعفای وزیر وقت اطلاعات این رفتارها برای مدتی متوقف شد.

در آن زمان نشریه ی «پیام هاجر» که اعظم طالقانی، دختر آیت الله طالقانی مدیر مسوول آن بود، در ویژه نامه هایی به بررسی قتل هایی که از ابتدا نام «زنجیره ای» به خود گرفته بود پرداخت. «پیام هاجر» فاش کرد که بسیاری دیگر از فعالان سیاسی و روشنفکرانی که مدتها نیز در زندان بوده اند، به طرز مشکوکی ناپدید شده اند یا کشته شده اند. بسیاری، افرادی بودند که در لیست چهار نفره ای که حکومت مجبور شده بود نام آن ها را در فهرست قربانیان «قتل های زنجیره ای» قرار دهد، نبودند.

به هر حال بررسی زندگی و فعالیت های کشته شدگان نشان می دهد که این ها هیچ گاه در پی انقلاب یا تغییر نظام نبوده اند و تنها تفکر و اندیشه ای غیر از دیدگاه حاکمان داشته اند و هراس حکومت از تحمل اندیشه های مخالف موجب کشته شدن آن ها شده است.

هراس از دگراندیشان و دگرباشان و محدود کردن آنها، بیش از آن که به تقویت پایه های حکومت منجر شود، موجب بی اعتمادی مردم به حکومت می شود.